Güneş gücünde gece molasını bitirecek mutabakat

BEĞENDİM

ABONE OL

News

10 Saniyede Özet

Meta, Overview Energy ile 1 GW’a kadar uzay tabanlı güneş gücü kapasitesi için muahede yaptı.

Sistem, yörüngedeki uyduların topladığı enerjiyi Dünya’daki güneş tesislerine kızılötesi ışık olarak gönderecek.

İlk yörünge gösterimi 2028’de, ticari güç teslimatı ise 2030’da planlanıyor.

Teknoloji başarılı olursa mevcut güneş santralleri gece de üretime devam edebilecek.

Meta, yapay zekâ altyapısı ve data merkezleri için güç arayışını bu kere Dünya’nın dışına taşıdı. Şirket, uzay tabanlı güneş gücü geliştiren Overview Energy ile 1 GW’a kadar kapasiteyi kapsayan bir muahede yaptı.

Bu sistemin tezi kolay lakin epeyce büyük: Güneş panelleri gece boşta kalmak yerine, yörüngedeki uydulardan gönderilen kızılötesi ışıkla elektrik üretmeye devam edecek. Birinci yörünge denemesi 2028 için planlanıyor; ticari teslimatın ise başarılı olunması halinde 2030’da başlaması bekleniyor.

Meta’nın muahede yaptığı Overview Energy, güneş gücünü direkt uzayda toplamaya dayanan bir sistem üzerinde çalışıyor. Planlanan yapıda uydular, Dünya ekvatorunun yaklaşık 22 bin mil üzerinde yer alan jeosenkron yörüngede konumlanıyor. Bu yörüngede uydular Dünya’ya nazaran sabit bir noktada kalabiliyor ve daima güneş ışığı alabiliyor.

Toplanan güç daha sonra düşük yoğunluklu yakın kızılötesi ışık biçiminde Dünya’daki güneş gücü tesislerine gönderiliyor. Bu tesisler, gelen ışını elektriğe çevirerek şebekeye aktaracak. Böylelikle güneş santralleri sadece gündüz değil, gece saatlerinde de üretim yapabilecek.

Mevcut güneş santralleri boşa yatmayacak

Bu sistemin dikkat çeken tarafı, sıfırdan dev güç tesisleri kurmak yerine mevcut güneş altyapısına yaslanması. Meta’nın açıklamasına nazaran yeryüzündeki tesisler, gelen ışını tıpkı direkt güneş ışığı üzere elektriğe çevirecek ve bunu şebekeye verecek. Bu yaklaşım, ek arazi muhtaçlığını ve yeni şebeke altyapısı ihtiyacını azaltabilir.

Bugün güneş gücünün en büyük sınırlamalarından biri gece üretimin durması. Bilgi merkezleri üzere 24 saat çalışan tesislerde bu açık çoklukla batarya depolama sistemleriyle yahut öbür üretim kaynaklarıyla kapatılıyor. Overview Energy’nin tahlili, güneş santrallerinin kullanılmayan saatlerini de üretime dahil etmeyi hedefleyen farklı bir yol sunuyor.

İlk gerçek imtihan 2028’de

Overview Energy’nin sistemi şimdi ticari kademede değil. Birinci yörünge gösterimi 2028 için planlanıyor. Bu deneme, sistemin uzaydan bir güneş tesisine kablosuz güç transferi yapacağı birinci değerli test olacak. Başarılı olunması halinde ABD şebekesine ticari güç teslimatı 2030 üzere başlayabilir.

Meta’nın mutabakatı, şirkete Overview Energy’nin gelecekteki sisteminden 1 GW’a kadar kapasiteye erken erişim sağlıyor. Mutabakatın finansal kaideleri paylaşılmadı.

Yapay zekânın güç faturası büyüyor

Bu adımın gerisinde Meta’nın süratle büyüyen yapay zekâ altyapısı var. Şirketin data merkezleri 2024’te 18.000 GWh’nin üzerinde elektrik kullandı. Meta ayrıyeten bugüne kadar 30 GW’ın üzerinde pak ve yenilenebilir güç için mukavele yaptığını, nükleer güç tarafında da 7,7 GW’lık mutabakatlarla portföyünü genişlettiğini belirtiyor.

Meta tıpkı duyuru kapsamında Noon Energy ile de 1 GW / 100 GWh’ye kadar ultra uzun periyodik güç depolama kapasitesi için iştirak kurdu. Bu sistemde birinci 25 MW / 2,5 GWh’lik pilot projenin 2028’de tamamlanması planlanıyor. Böylelikle şirket, hem uzaydan güç üretimi hem de günler sürebilen güç depolama tarafında birebir periyoda işaret eden iki başka atılım yapmış oldu.